“Burada hiçbir şey yok anne!” diyor kapının eşiğine oturmuş genç öğretmen. Belli ki böylesine bir yer canlandırmamış kafasında. Zaten diyor da annesine “Köye gideceğimi biliyordum ama böyle bir yere değil”
Haklı da… Orda bir köy var uzakta diye şarkı söylerken ilkokulda tabii ki hiç birimizin kafasında öyle bir köy canlanmıyor. Çünkü köy dediğin, bir bilemedin iki katlı, şirin mi şirin, beyaz badanalı, kırmızı kiremitli evler, köyün meydanındaki büyük çınarın altında tahta masaların etrafına atılmış şirin tahta sandalyeli bir kahvehane, illa ki yakınlarda bir yerde şırıl şırıl akan bir dere, kazların peşinde koşan çocuklar vesaire vesaireden oluşur…
Nitekim genellikle böyledir de Ege’nin köyleri, gitmesek de görmesek de o köyler bizim köylerimizdir. Ya doğudaki köyler kimin köyü?
Emre öğretmenin tayini de öyle bir köye çıkmış işte, hiçbir şeyin olmadığı ama birilerinin her şeyinin orada olduğu bir köye.
İki Dil Bir Bavul’un hangi türe gireceğini hatta bir türü olup olmadığını bilmiyorum, kimileri belgesel diyor, kimileri sinema filmi. Türü, tekniği ne olursa olsun birer birer ödülleri topluyor İki Dil Bir Bavul.
Öylesine doğal, öylesine kurgudan uzak ve öylesine gerçek ki film ödül almaması ilginç olurdu asıl. Film birçok insan için çok farklı bir dünyanın kapılarını açıyor bir öğretmenin gözünden. Tek derslikli, bütün sınıfların birlikte eğitim gördüğü, aynı dili konuşamayan bir öğretmen ile yazıp çizdiklerini öğretmenlerine göstermek için can atan çocuklardan oluşan bir okul. Konuşamadığın bir dili konuşan çocuklara onların konuşamadığı bir dille eğitim vermek… Anlatması bile zorken anlamak güç yaşamadan. Zaten Emre öğretmen de anlamıyor, çocuklar da, tıpkı bu ülkedeki Kürtlerin ve Türklerin Türkçe konuşurken bile birbirlerini anlamadıkları gibi.
Hikaye güzel, pardon hikaye dedim, gerçeklik diyecektim. Türküm, doğruyum diye başlayan andımızı okuyan Türkçe bilmeyen Kürt çocukları bu ülkenin gerçekliğinin ta kendisi. Ben şahsen kötü hissettim kendimi onlar orada doğru telaffuz bile edemedikleri bir dilde olmadıkları bir kimlik olarak and içerlerken ve ne mutlu türküm diye bitirirken ‘and’larını. Ne mutlu ne mutlu! Onlar içti andı biz çıkalım kerevetine...
Filmi herkes görmeli, asıl görmesi gereken bir grup insan da görmeli, hani benim ülkemde yaşıyorsan benim dilimi konuşacaksın diyen ama benim ülkemde yaşıyorsan benim aldığım hizmetleri alacak ve benim gördüğüm muameleyi de göreceksin demek aklına gelmeyen o bir grup kendini bilmez insan. Ama sanırım onlar bu filmi izlediklerinde bir şeyleri idrak etmek yerine “helal olsun öğretmene, bak nasıl öğretti onlara andımızı” diye gururla çıkacaklardır salonlardan. Çünkü bu kadar basittir onlar için “mesele”, zaten hiçbir derinliği de yoktur o “mesele”nin çünkü Türkiye’de yaşıyorsan zaten Türkçe konuşacaksındır, senin Türkler gelmeden önce de orada yaşıyor olmanın ve kendi dilini konuşuyor olmanın bir önemi yoktur onlar için. Olay basittir, ya konuşacaksındır ya gideceksindir. Evet filmi bu ülkede yaşayan herkes görmelidir, görmekle de kalmayıp kabul etmelidir gerçekliği. Aslında küçük bir empati yetecektir ama maalesef “damarlardaki asil kan” izin vermez bu empatiyi kurmaya.
İki Dil Bir Bavul öyle güzel anlatmış ki ismiyle kendini ama sadece dil mi bavulun içindeki? Bunca yılın sorunu sığar mı o bavula? 86 yıldır tıkış tıkış dolduruldu o bavul adaletsizliklerle, yanlış devlet politikalarıyla, kayırmalarla, yok sayılmalarla, suskunlukla ve asimilasyonla. Ama artık o bavul geç de olsa açıldı. Şimdi bunca yıl birbirini anlamayan iki milletin konuşma zamanı. Gidin siz de görün bu filmi, empati kurmaya çalışın, çünkü o uzaktaki köy bizim bildiğimiz köylerden değil.
Sevgili günahkar okurlar, dün gece Barış'tan (Sulu) gelen bir telefonun ardından Habertürk kanalını açtım. Pelin Batu ve Nagehan Alçı'nın birlikte hazırlayıp sunduğu Sınırsız isimli programda eşcinsellik tartışılıyordu ve konuk kişi de Ali Rıza Demircan isimli bir ilahiyatçıydı. İlahi Ali Rıza Demircan deyip geçebilmeyi öğrenmiş olmam lazım aslında eşcinsellik ve ilahiyatçılar yan yana geldiğinde duyduğum cümlelerin benzerliği konusunda ama maalesef yine diyemedim. Ali Rıza Demircan Cuma gecemin sükunetine bir bomba gibi düştü, o irite edici sesiyle sazı eline alıp uzun uzun konuşmasını dinlemeye başladım, dinledikçe bir kez daha günahkar olduğumuzu öğrenmiş oldum, saçma sapan cümlelerini duydukça da gerim gerim gerildim. Diledim ki Demircan burda olsun ben de hazır bu kadar gerilmişken patlayayım, onun da ödü patlasın ve hep birlikte kurtulalım bu zehirli adamdan. Bir kaç kez televizyonu kapatmak istedim ama bir yandan da kendi kendime Pelin ve Nagehan böyle bir konuk çağırıp konuyu da eşcinsellik olarak belirledilerse, derslerine çalışmışlardır ve söyleyecek bir şeyleri vardır diye düşündüğüm için o cümleleri duymayı bekledim. Ama nafile, ne Ali Rıza Demircan vaazına ara verdi ne de onlar kendi programlarının gidişatını ellerinde tutabildiler. Bir kaç kez ‘ama’ diye araya girmeye çalıştılarsa da olmadı. Belki bir iki güzel cümleleri vardı akıllarında ama izleyiciler maalesef duyamadı onları.
Ali Rıza Demircan bir kitap yazmış, eh dinle ilgili bir kitap yazılır ve günahlar listesi çıkarılır da eşcinsellik olmaz mı hiç o listede. Sağolsun kendisi de eşcinselliğe yer vermiş kitabında. Bunun ne kadar günah, ne kadar yanlış olduğunu bir bir anlatmış. Belli ki Demircan bu kitaptaki eşcinsellikle ilgili bölümü hiç bir araştırma yapmadan ve değil at gözlüğü takmak gözlerini tamamen kapatarak yazmış ama ne hikmetse lezbiyenlerin tatmin olamadıkları bilecek kadar da tecrübeli! Programın sonuna doğru Pelin ve Nagehan'a övgüler yağdırırken bir yandan da kendisine ‘çapkın’ dendiğini de belirtmeden geçmedi üstü kapalı bir şekilde. Kızları görünce karşısında dili açılıyormuş, güzel güzel konuşuyormuş Demircan.
Neyse bir ara Pelin Batu, Psikiyatrlar Birliği’nden bahsedecek oldu ki, Demircan bir panter gibi atladı cümlenin üzerine ve psikolog ve psikiyatrların söylediklerinin geçerli olmadığını, hiç bir temeli olmadığı, hem de bunların ilim bile olmadığını ve insanın karmaşık iç dünyası etrafında dönen ve kendilerince bunun şekillerini çizmeye çalışan insanlar olduklarının altını çizdi. Sanırsınız ki psikoloji ve pskiyatri bilimlerini görmezden gelen ve değersiz kılan bu adam soyut olmayan bir konuda uzmanlık taslıyor. Bu cümlelerden sonra anladım ki bu tip insanlarla tartışırken, eşcinselliğin bir hastalık olmadığı konusunda Amerikan Psikiyatrlar Derneği ve Dünya Sağlık Örgütü gibi kuruluşları referans göstermemiz de hiç bir şey ifade etmiyor.
Demircan'a göre eşcinsel bir insan müslüman olamaz. Kimin müslüman, kimin inançlı, kimin duasının kabul olup kiminkinin geçerli olmadığı ve hatta kimin cennete gidip kimin gidemeyeceği konusunda kanaat getirebilen ilahiyatçılarımız bol olduğu için çok yadırgamadım bu durumu. Yakında belki bir mesaj hattı bile çıkarırlar. Cennet yaz, adın ve yaşınla birlikte 6666 ya gönder cennetlik misin değil misin öğren! Şaka bir yana tüm dinler der ki, inanç bireyle tanrı arasındadır, kişinin vicdanıdır inanmak ya da inanmamak. Maalesef bizim ülkemizde çok fazla aracı kurum var bireyle Tanrı arasına girmeye çalışan. Bu konu başka bir tartışma konusu. O yüzden ben yazımı bu insanların medyadaki temsiliyle bağlamak istiyorum. Dün gece oturup programa bir mail de yazdım. Bu insanlar zaten bu kinlerini ve nefretlerini kusmak için yeterince mecra buluyorlar kendilerine, anlamadığım neden kendilerini çağdaş ve demokratik olarak tanımlayan ve insan haklarına saygılı olduğunun altını çizen Habertürk ve özellikle Pelin olmak üzere Nagehan da böyle ekstra bir mecra yaratıyor bu insan haklarının yakınından bile geçmeyen insanlara? Kendimizi ifade edebilmek ve eşcinselliği anlatmak için yıllardır emek veriliyor ve bu mücadele sadece ve sadece en temel insan haklarına sahip olmak için veriliyorken, sırf reyting uğruna Demircan gibi bir adamın bir saatlik monologu ile bu emeklerin yerle bir edilmesi hangi insan hakları kavramı içine giriyor merak ediyorum. Ya da illa ki ele almak istiyorsanız eşcinselliği biraz daha araştırıp biraz daha hazırlıklı olunamaz mı? Demircan'a monolog yapması için o kadar zaman verilirken, ondan sonra çıkıp da Demircan'a verilen sürenin yarısı verildiği için demek istediği çoğu şeyi demeye vakit bulamayan Kürşad Kahramanoğlu, Demircan ile aynı zamanda konuk edilip daha adil bir tartışma ortamı sağlanamaz mıydı? Hoş Demircan pek tartışmayı bilen bir insan gibi görünmüyor ama Kürşad ona gereken cevapları verebilirdi eminim.
Son olarak eşcinsel olmak mı günah yoksa Tanrıcılık oynamak mı Demircan efendi?
Lady Gaga: “ben eşcinselim, şovum eşcinsel, hayranlarım eşcinsel”
Lady Gaga ismini hepiniz duymuşsunuzdur, ben de duydum birkaç kez, birkaç şarkısını da dinledim. Ama Lady Gagayı tam olarak fark etmem geçen hafta gerçekleştirilen MTV müzik ödülleri sırasında oldu. Lady Gaga bu yıl en iyi yeni şarkıcı ödülünü aldı, en iyi yeni şarkıcı ödülünü Eminem’in elinden almak üzere sahneye çıktı, ödülünü alıp havaya kaldırdı ve “tanrı ve eşcinseller için” dedi.
Hemen gözüm homofobikliği ile ünlü Eminem’e kaydı. Yüzünde hafif bir tebessüm vardı. Gaga bunu özellikle mi yaptı bilinmez ama oldukça güzel bir andı ve tam yerindeydi tabiri caizse.
Hemen Google amcaya sordum Lady Gaga’yı, birçok İngilizce sitede “for God and gays” cümlesi ile karşılaştım ama bizim medya Lady gaga’nın sadece kıyafetleriyle ilgilenmiş olacak ki bu cümlenin geçtiği bir haber bulamadım. Okumaya devam ettiğimde gaga ile ilgili haberleri, eşcinsellik ile ilgili söylemlerinin çokluğu dikkatimi çekti.
Rolling Stone dergisine verdiği bir ropörtajda Şarkıcı Lady Gaga biseksüel olmasından dolayı erkek arkadaşının gösterdiği tepkiler yüzünden hayal kırıklığına uğradığını söyledi. Dergiye, "Kadınlardan hoşlandığım için hepsi korkuya kapıldı" dedi.
"Onları rahatsız ediyor", "Grup sekse ihtiyacım yok, ben tek seninle mutluyum" modundalar, diye ekledi. Fakat şu zamana kadar hiç bir kadına âşık olmadığını söylüyor.
Yine Kanye West ile birlikte çıkacakları turne öncesi West’e, şovundaki eşcinsellik temasını kabul etmesi gerektiğini söyledi.
Out dergisine konuşan Gaga, ekim ayında gerçekleştireceği turun eşcinsel hayranları için önemli olduğunu ve bir nevi onlarla buluşma turnesi olacağını belirtti.
Lady Gaga, Kenya West’e “birlikte bir şey yapmaya karar vermeden önce açıkça belirtmek istiyorum: ben geyim, benim müziğim de şovum da gey ve bunların gey olmasını çok seviyorum. Gey hayranlarımı çok seviyorum” dedi.
Gaga ropörtajda, eşcinsel kültürünün kendi çalışmalarını nasıl şekillendirdiğinin altını çizdi. “Beni popülerliğe taşıyan eşcinsellerdi. Ben kendimi onlara adadım, onlar da bana. Bugün bulunduğum yerde olmamın nedeni eşcinseller. Gay kültürünü ana akıma ve popülerliğin içine katmayı çok istiyorum. Bu benim için gizli olması gereken bir şey değil. Bu nedenle şaka mahiyetinde de olsa gerçek motivasyonun bütün dünyayı gay yapmaktan geçtiğini söylüyorum.” dedi.
Geçtiğimiz günlerde de Lady Gaga’nın çift cinsiyetli olup olmadığı tartışma konusu olmuştu. İlginç kıyafetleri, farklı şovları ve çıkışları ile Lady Gaga kendinden daha çok söz ettireceğe benziyor.
Şimdiye kadar 37 adet Top-10 şarkı ve 7 adet 1 numaraya yerleşen albüm çıkaran Madonna hayranlarına müzik kariyerini “kutlama” şansı veriyor. Madonna’nın “Celebration” adını verdiği yeni best of albümünü 28 Eylül’de piyasaya çıkıyor.
Eski ve yeni şarkılar birarada dinleyenlerine sunulacak. “Everybody”, “Express Yourself”, “Vogue”, “4 Minutes” gibi hitlerinin yer aldığı 2CD’lik bir albümün yanında bir de DVD çıkarılması düşünülüyor. Bu DVD’de en iyi video klipleri ile birlikte daha önce hiçbir DVD de yer almayan klipler olacak.
“Celebration” New York’ta çok kısa bir süre önce kaydı yapılan iki adet de yeni şarkı içeriyor. İlk yeni şarkı albümle aynı adı taşıyor “Celebration”. Ünlü DJ Paul Oakenfold ile Madonna’nın birlikte yazdığı şarkı 3 Ağustos’ta bir single olarak raflardaki yerini alacak.
Aynı zamanda single için Milan’da çekilen klip de DVD olarak piyasaya sürülecek. Klip daha önce Ray of Light’ın klibini de çeken Jonas Akerlund tarafından çekildi. Celebration’un çeşitli club remixleri 24 Temmuz’da clublarda çalınmaya başladı.
Bagaj kapakları kapanıp muavin orta kapıda belirdiğinde, zaten hali hazırda çalışmakta olan otobüs yavaş yavaş geriye gitmeye başladı perondan ayrılmak için. Eğer otuz saniye içinde birisi otobüse doğru koşmazsa yanındaki koltuk boş kalacaktı. Otobüsteki tek boş koltuk. Bazen iyi oluyordu bileti en arka sıradan almak. Çünkü az da olsa iki kişilik koltukta yalnız oturma ihtimali doğuyordu. İşte bu seferde öyle olmuştu, otobüs garaj kapısından ayrılırken görünürde hiç kimse yoktu hala. Bu yolculukta yanında birisinin olmasına hiç tahammülü yoktu zaten. Bileti alırken iki koltuğu birden satın alma düşüncesi geldiyse de aklına, cüzdanı müsaade etmedi buna. Bu gece “yolculuk nereye” diye sorarak başlatılmaya çalışılacak bir diyalogu ve hemen akabinde “Sanane” cevabıyla birlikte gerilecek bir ortamı hiç kaldıramazdı. Yok, bu bünye bir gerginliği daha kaldıramazdı. O yüzden en güzeli oldu, yan koltuğu boş kaldı. Otobüs şehrin ışıklarını hızla bırakırken ardında, tek geride kalan ışıklar değildi bu iki kişilik koltuğun tek sahibi için.
Televizyonlarda günler öncesinden dönmeye başlayan reklamlarda, sokaktaki kocaman bilboardlarda, gazete ve dergilerdeki ilanlarda, mağazaların vitrinlerinde velhasıl başımızı çevirdiğimiz her yerde bir kadın ve erkek figürü ile karşılaşırız sevgililer günü yaklaşırken, fotoğrafla olmasa bile sloganının, mesajının içinde vardır bu heteroseksist dayatma. O yüzden sevgililer günü de bizim pek ortalıkta görülmediğimiz, görülmezden gelindiğimiz 365 günden biridir aslında. Bu yüzden sevgili için hediye alırken kendimize alıyormuş gibi yaparız, hediye paketi yaptırırken utanırız, sıkılırız; bu yüzden ortasındaki incecik vazoya koyulmuş bir gülün olduğu mumla aydınlatılan iki kişilik bir masa rezerve ettiremeyiz baş başa bir akşam yemeği için ya da bu yüzden THY’nin sevgililer gününe özel yaptığı “çiftlere ikinci bilet 1 euro” kampanyasından yararlanmayı düşünerek tatil planı yapamayız. Hatta sevgilimizle yaşadığımız eve o gün çiçekle girmek bile huzursuz eder bizi konu komşu ne alaka diyecek korkusuyla. Dolayısıyla sevgililer günüyle diğer günler arasında ince bir nüans vardır: bu gün daha çok sokulur gözümüzün içine ötekililiğimiz, bu gün daha çok hissederiz dışlandığımızı. Aslında vahim olanı sevgililer gününde bu ayrımın farkına varıp, hayıflanıp, ertesi gün yola devam etmektir umarsızca. Oysa sadece 14 Şubat’ı değil geri kalan 364 günü de kurtarmaktır esas olan. Bunu yapamıyorsak eğer iki yol vardır sevgililer gününde seçilecek; ya bize ait mekanlardan birinde soluğu almak ya da bizi görmezden gelen bu günü kaile almamak. Seçim sizindir, bizimdir, hepimizindir.
Son zamanlarda bir çok gruba ve soliste ev sahipliği yapan ve haklı olarak Ankara’nın en iyi sahnelerinden biri haline gelen IF Performance Hall’de bu sefer Göksel vardı sahnede. Göksel’in sahne almasını beklerken ardı ardına çalan ve bazılarını sinevizyondan klipleriyle birlikte dinlediğimiz/izlediğimiz Madonna şarkılarıyla dans ederken biraz yorulsak da Göksel’i izlemenin bu yorgunluğa değeceğini düşünüyorduk. Ne mutlu bize ki gecenin sonunda da aynı fikirdeydik. Gece yarısını biraz geçe sahnede göründü Göksel, Yarabbi Şükür parçasıyla güneş gibi doğdu sahneye. Güneş gibi doğdu diyorum çünkü bel kısmı siyah korse ve diğer tarafları sarı -ama sapsarı- olan şirin mi şirin bir elbiseyle giriverdi sahneye. Üzerinde durmakta zorlanıyor gibi göründüğü yüksek topuklu ayakkabılarıyla da pek bir sevimli görünüyordu. Göksel varmış sahnede, dursun biraz canım, biz ondan evvel elbisesini konuşuverdik hemen 3-5 saniye içinde. Ama Göksel’e odaklanmakta uzun sürmedi hani, hemen başladık söylemeye “taksi, hey taksi... bu havada durmaz ki... neyse!” pek bir utangaç çıktı sahneye, sanki orda seyirciler arasında duruyormuş da biri itivermiş gibi. Sonrasında bir açıldı pir açıldı, o utangaç Göksel gitti yerine, hoplayan zıplayan, yerinde duramayan bir Göksel geldi. .Sahnenin en önünde olduğumuz için pek bir sıkı fıkı olduk Gökselle. Sahnenin tabanında oraya buraya yapıştırılmış, söyleyeceği şarkıların listesini de okuduğumuz için daha en başından “kardan adamlar” diye istekte bulunmaya başladık kendisinden. Neyse ki çağrımız çabuk yanıt buldu da konserin sonuna kadar çırpınmak zorunda kalmadık. Çıtı pıtı, kıpır kıpır, hem sahnede kendi eğlenen hem de seyircisini eğlendirebilen biri Göksel. “Dursun Zaman”ı söylerken sesiyle bizi büyüleyen, “kurşuni Renkler” de herkesi hüzünlendiren, Ajda’nın “Uykusuz her gece” şarkısında herkesi deli gibi dans ettiren, Uğur, Barış ve benim isteğim olan “Kardan Adamlar”ı söylerken bana bir kez daha uzun uzun ah çektiren Göksel neden gey ikonlar arasında yok ki diye de düşündürdü bizi. Kısmet... bir sonraki gey ikonlar anketinde üst sıralarda görürüz belki kendisini, eğer konser bitişinde Uğur’un eline tutuşturduğu iki adet Kaos GL dergisini okuyup bir gün bir yerlerde eşcinsellikle ilgili iki çift laf ederse (olumlu tabi, yoksa madi listesine girer vallahi gey ikon yerine), zaten müziği, sesi, cıvıl cıvıl klipleriyle hatırı sayılır bir gey hayran kitlesi olan sevgili Göksel neden olmasın ki yeni bir gey ikonu. Neyse uzun lafın kısası, eğlendik, hüzünlendik, dansettik, güldük, içtik Göksel’in eşliğinde. İyi de yaptık, iyi ki geldin Göksel!
Saat 2 civarı evin yolunu tutmuşken dilimde hala Göksel şarkıları, üzerimde de yoğun bir sigara kokusu... (yasaklasınlar artık canım kapalı mekanlarda sigarayı)
Yine 1 Aralık geldi çattı. Bu hafta sonunu bir köşesinde kırmızı kurdele sembolü olan çeşit çeşit ilan/afiş/bildiri görerek, Sağlık Bakanlığı ve birkaç sivil toplum kuruluşunun düzenleyeceği etkilikleri, tv’de bu güne özel hazırlanmış programları izleyerek geçireceğiz. Pazartesi olduğunda ise kırmızı kurdeleler hayatımızdan çıkıp gidecek bir sonraki “1 aralık dünya aids günü”ne kadar. Biz, toplum olarak, her şeyi gününde kutlamak/anmak/önemini kavramak konusunda çok iyiyizdir ama hemen ertesi gün normal hayatımıza geri dönme konusundaki hızımızın da ondan kalır yanı yoktur hani. 1 Aralık’ta okuduklarından, dinlediklerinden ve gördüklerinden tüyleri diken diken olmuş ve ödleri patlamış bireyler olarak, kendi kendilerine bundan sonrası için daha dikkatli olma sözü verecek bir çokları ve yine bir çokları alkolün biraz fazla kaçtığı bir bar çıkışında ya da karanlık bir park köşesinde olmadı bir sinemanın koltukları arasında unutuverecek kendine verdiği sözü. Kırmızı kurdele, AIDS sembolü olmaktan çıkıp o anda, bir mekan açılışında heyecan ve neşe içinde, bir makas darbesiyle kesilip atılan sıradan bir kırmızı, ince kumaşa dönüşecek. Bu kadar kolay aslında kesip atmak o kırmızı kurdeleyi ama unutmamak lazım kesilenin kırmızı kurdele simgesi değil kendi biletimiz olabileceğini .Demem o ki; 1 Aralık Dünya AIDS günü iyidir, güzeldir, bilinçlendirir, bilgilendirir ama o bilgileri bir sonraki 1 Aralık tarihine kadar zihinden çıkarmamak kaydıyla.
Sizlerle Dünya Sağlık Örgütü tarafından, birkaç gün önce yayınlanan güncellenmiş HIV/AIDS raporundan birkaç veriyi paylaşmak isterim. Bu rakamların büyüklüğünün ciddiyeti belki 1 Aralık tarihinin etkisinin yıla yayılmasına yardımcı olur zihnimizde.
2007 yılı itibari ile HIV ile yaşayan insan sayısı
Toplam 33.2 milyon kişi. Bunun;
30.8 milyonu yetişkin,
15.4 milyonu kadın,
2.5 milyonu da 15 yaş altındaki çocuklardan oluşuyor.
2007 yılında HIV’den etkilenen insan sayısı
toplam 2,5 milyon kişi. Bunun;
2,1 milyonu yetişkin,
420 bini 15 yaşın altındaki çocuklar.
2007 yılında AIDS’den ölen insan sayısı
Toplam 2,1 milyon kişi. Bunun;
1.7 milyonu yetişkin
330 bini 15 yaşın altındaki çocuklardan oluşuyor.
Rakamlar oldukça ürkütücü, ürkebilene, korkabilene... 60 sayfalık, dünyanın bölge bölge, ülke ülke ele alındığı detaylı raporda maalesef Türkiye’nin adı bir yerde geçiyor. Onda da 2007 yılı HIV virüsü taşıdığı saptanan kişi sayısı verilmiş: 290. Sağlık Bakanlığı’nın elindeki verilerinde gerçeğin çok çok altında olduğu biliniyor. Bu yüzden, zaman zaman çeşitli kurumlarca yayınlanan istatistiki bilgilerde Türkiye ile ilgili rakamlara bakıp içimizin rahatlamaması gerekiyor. Çünkü, İngiltere’de yapılan ulusal bir istatistik araştırmasına göre HIV virüsü taşıyan her 3 kişiden 1’inin HIV virüsü taşıyıcısı olduğunu bilmediği/teşhisinin konulmadığı ortaya çıkmış. İngiltere gibi, bu konuda bilinç düzeyi yüksek bir ülkede yaklaşık 40 bin kişinin HIV taşıyıcısı olduğunu bilmeden hayatına devam ettiğini düşünürsek, ülkemiz gibi henüz yeni yeni bu konuda bilinçlenmeye başlayan bir toplumda bu rakamların ne olabileceğini idrak etmek zor. Sonuç olarak, kırmızı kurdeleyi afişlerin/duyuruların/programların/panellerin bir köşesine günübirlik iliştirmek yerine, zihnimizin ücra olmayan bir köşesine iliştirmek daha faydalı olsa gerek hem kendimizi hem diğer insanları korumak için.
Yeni güncellenmiş raporun İngilizce versiyonuna göz atmak isteyenler için :
http://data.unaids.org/pub/EPISlides/2007/2007_epiupdate_en.pdf
Stockholm’de katıldığım eğitimin temasına da çok uyan bir sergiye gitme şansı buldum. Daha doğrusu eğitimi düzenleyenler tarafından Pazar günkü programda isteyenlerin katılabileceği bir etkinlikti. Serginin konusu oldukça ilginç; hali hazırda uzun yıllardır üzerinde tartışılan hayvanlar alemindeki eşcinselliği gözler önüne sermek. “Gökkuşağı hayvanları” sergisi Stockholm’deki Doğa Müzesinde sergileniyor. Oslo üniversitesinde Doğal tarih müzesinde Gerçekleştirilen “Doğaya aykırı?” isimli sergi İsveç ziyaretinde “gökkuşağı hayvanları” ismini almış. Norveç’teki bu serginin amacı; insanlar arasındaki eşcinselliğin doğaya aykırı olduğu mitini ortadan kaldırmakmış. Bugün bile insanlar arasındaki eşcinselliğin doğaya aykırı olduğunu duyuyoruz birilerinden ve bunun diğer hayvan türlerinde olmadığını iddia ediyorlar. Ama bu doğru mu diye sorgulamış Oslo üniversitesindeki bu sergi. Bruce Bagemihl isimli Amerikalı biolog tam dokuz yılını hayvanlar arasındaki eşcinselliği kanıtlamaya harcamış ve eşcinselliğin birçok hayvan türünde çok yaygın olduğunu bulmuş. 1500'ü aşkın sayıdaki tür üzerine yapılan araştırmalar sonucu bu sergi ortaya çıkmış. Oslo’da gerçekleştirilen “doğaya aykırı?” sergisi de Bagemihl’in çalışmalarını üzerine oluşturulmuş bir sergi. Şimdi Stockholm’de Doğa tarihi müzesinde İsveçlilere eşcinselliğin aslında ne kadar da doğanın içinde olduğunu gösteriyor. Daha önce hiçbir sergiye konu olmamış bir olgu üzerine kurulmuş bu sergi, fotoğraflar, modeller ve yazılarıyla ziyaretçilerini bekliyor 8 Kasım 2008'den bu yana. Sergi 3 Mayıs 2009 tarihine kadar devam edecek.
Sergiye ilgi oldukça iyi, çocuklarını bu sergiye getiren ailelerin sayısı hiç de azımsanacak sayıda değildi. Ebeveynler çocuklarını kimisi cinsel ilişki halindeki hayvan maketlerini ve fotoğraflarını gösterirken bir yandan da sergilenen türlerin yanında yazan açıklamaları anlatıyorlardı. Eşcinselliğin ne kadar doğal olduğunu. Çok merak ediyorum bu sergi Türkiye’de sergilense kaç kişi elinden tutup çocuğunu getirirdi ya da daha düz bir soruyla kaç kişi kalkıp bu sergiyi gezerdi?
İşte size sergiden birkaç alıntı:
Erkek mi Dişi mi?
Bir çift kuğu gördüğümüzde bir çoğumuz birinin erkek diğerinin dişi olduğunu düşünürüz. Ama orada sergilenen iki kuğu aslında birlikte yaşayan iki dişi kuğu. Dünyanın bir çok bölgesinde kuğular eşcinsel davranışlarıyla bilinirler. Dişilerden birinin bir erkek kuğu ile eşleşip yumurtayı dişi eşiyle birlikte baktıkları gözlemlenirken, erkek kuğuların da yumurta sahibi olan başka kuğuları baştan çıkararak onların yumurtalarına sahip oldukları ve aldığı yumurtayla yine erkek eşiyle birlikte ilgilendikleri görülmüş. Bir nevi suni döllenme ya da evlat edinme diyebiliriz herhalde bu hareketlere.
Erkek balinalar
Eşcinsel davranışlar bir çok balina türünde oldukça yaygın. Balinaların seks yaşamı genellikle suyun altında ama sertleşmiş büyük penisleriyle birbirleriyle ilişkiye giren balinalar bazen suyun üzerinde de gözlemlenebildi. Eşcinsel davranışlar yunus ve balina türlerinde oldukça yaygın. Bu arada küçük bir not: bir balinanın penisi yaklaşık iki metre uzunluğunda.
Küçük bir sürpriz
Siyah başlı martıları bir arada gördüğümüzde genellikle onlardan birinin erkek diğerinin dişi olduğunu varsayarız. Ama araştırmalar gösteriyor ki eşcinsel davranışlar martılar arasında oldukça yaygın. Erkek ve dişi martılar birbirlerine çok benziyorlar o yüzden eşcinsel çiftleri vahşi hayatlarında ayırt etmek oldukça zor. Ama denek olarak üzerinde çalışılan erkek martıların % 16-18’inin diğer erkeklerle ilişkiye girdiği ve onlarla birlikte yuva yaptıkları gözlemlendi. Hatta bu erkek çiftler tıpkı kuğuların yaptığı gibi ya bir dişi ile ilişkiye girerek ya da yumurta çalarak yavru sahibi oldukları da gözlemlendi.
Ormanda hayat
Bir çok sosyal hayvan formu birbirleriyle dayanıştıkları ve korudukları sosyal ağlara sahip. Seks, grup bağlarının güçlenmesinde çok önemli bir araç. Yunuslar da ve bir şempanze türü olan Bonobolar da tüm bireylerin biseksüel olduğu gözlemlenmiş. Ormanda hayat oldukça vahşi ve şiddet hakim ama bonobolar şiddet uygulamaktan çok sorunu seksle çözüyorlar. Bireyler arasında biseksüellik çok yaygın, grup seks de oldukça sık gözlemlenen bir olgu. Savaşma seviş kuralı işliyor Bonoboslar arasında.
Hemcins ilişki önceden inanıldığından çok daha yaygın
Hemcins çiftler kuşlar arasında oldukça yaygın. Hayvanat bahçelerinde yaşayan her beş Kral penguenden birisi eşcinsel ve doğal ortamlarında da eşcinsel çiftler oldukça yaygın. Bir penguen türü olan tiny galah ise rekoru elinde bulunduruyor çünkü çiftlerin yarısı hemcins partnerler.
Çiftlikte gey seks
Evlerde beslenen ve yetiştirilen hayvanlar arasındaki eşcinsellik yüz yıllardır bilinen bir gerçek. Bazı hayvan türlerinin bulundukları yerde karşı cinsleri olmasına karşın hemcins partnerler tercih ettikleri gözlemlenmiş. İnekler arasındaki eşcinselliğin azlığına karşın koçlar arasındaki eşcinsellik oldukça yaygın.
Sonuç
Tüm bu notlardan sonra hala elimizde bir soru var. eşcinsellik doğal mı? Sergi bu soruya soruyla karşılık vermiş. İnsan olarak, hayvan dünyasındaki eşcinselliğin bu kadar yaygın olması bize ne ifade ediyor? Bulduğumuz gerçek, eşcinsel kişilere ve onların davranışlarına bakış açımızı etkiler mi? Eşcinsellik, diğer hayvan türleri arasında olmasaydı da insanlar arasında kabul edilebilir miydi?
Dünya tarihinde eşcinselliğin “Doğaya karşı suç” ilan edildiği ilk kanun 1120 yılında Nablus Konseyi tarafından çıkarılmış. Rönesans döneminde bir çok ülke yasal sistemlerinde bu ifadeye yer verdiler. Nazi döneminde 10 ile 25 bin arasında eşcinsel toplama kamplarında öldürüldü. Bugün hala, dünyanın bazı bölgelerinde ölümle cezalandırılıyoruz. Hangisi doğaya karşı suç? Eşcinsel olmak mı, cinsel yöneliminden dolayı insanları katletmek mi?
Keşke sana daha önce söyleyebilseydim eşcinsel olduğumu. Keşke onca sene olmadığım biri gibi davranmasaydım sana karşı. Sen ki hayatta en sevdiğim en değer verdiğim varlıksın. Herkesten çok senin hakkın yok muydu bilmeye bunu? Tam 30 yıl bekledim söyleyebilmek için. senin bana bunu öğrendiğin gece dediğin gibi : gerçek oğlunu 30 yıl sonra tanıdın. Tam 5 yıl; sana söylemeye karar vermemle söylemem arasında geçen süre. Benim yanıma taşınıp birlikte yaşadığımız 1,5 yıl süresince de hep söylemek istedim ama cesaret edemedim, sen anla diye bekledim işin kolayına kaçarak. Meğer sen de anlarmışsın da anlamak istemezmişsin be annecim. Neyse ikimizde topladık cesaretimizi ve nihayet konuştuk. Üzerimden büyük bir yük kalktı 3 yıl önce. Meğer ne büyük bir ağırlıkmış insanın en sevdiklerinden özünü gizlemesi. Şimdi kuş gibi hafifim anne, senden gizlediğim hiçbir şey yok. Sevgilimden ayrıldığım da arayabiliyorum ya seni, derdimi anlatıp ağlayabiliyorum ya. Kaç çocuğa nasip olur ki böyle bir anne. Biliyorum bir oğlunun daha eşcinsel olduğunu öğrenmen seni biraz sarstı ama yine anladın sen bizi. Sen başkalarının anneleri gibi üzmedin ya bizi annem sen de hiç üzülme emi annelerin en güzeli.
Sana söylemeden önce benim eşcinsel olabileceğimi düşünmüş müydün?
Evet. Şüphelerim vardı. Fakat söylemedim bunu hiç. Çünkü böyle bir şeyi kendi çocuğuma kondurmak istemiyordum, yakıştıramıyordum.
Şüphelenmene ne neden oldu ve neden yakıştıramıyordun?
Çok yakın bir arkadaşın vardı ama aranızdaki normal arkadaşlıktan farklı görünüyordu. Yani bakışlarınız falan farklıydı. Bir de senin evinde bazı gey dergiler görmüştüm. O da şüphelerimi arttırdı. Hatta senin eşcinsel olabileceğinden şüphelendiğimi Anıl’a söyledim. O da yok canım dedi.
Neden yakıştıramıyordum, çünkü bizim toplumumuzun böyle bir şeyi kaldıramayacağını düşünüyordum. Bir de bu doğruysa ben ne yaparım diye düşünüyordum. Hem toplumu hem de aile çevresini düşündüm. Ne tepki gelebileceğini düşünüp sıkıntı yaptım kendime.
Türk toplumu ne düşünüyor sence bu konuda?
Ahlâksız buluyorlardır bunu. Tâbii dinin de etkisi var bence. Meselâ bir erkeğin bir kadından ters ilişki istemesi de yasak dinen ve aykırı bir şey. İki gey arasındaki ilişki bu. bu yüzden bunun günah diye düşünüyorlar. Bir de birçok insan bunun hastalık olduğunu düşünüyor. Hatta ilk başlarda ben de hastalık mı, tedavisi var mı diye düşünmedim desem yalan olur. Bir de aileler kendilerini suçlayabiliyorlar, çocuklarını iyi yetiştiremedikleri için böyle olabileceğini düşünenler var. Yani suçu kendilerinde de arıyorlar. Ama ben buna katılmıyorum.
Neden katılmıyorsun?
Çünkü benim heteroseksüel bir oğlum ve bir kızım var. sonuçta hepsini ben yetiştirdim, aynı şekilde yetiştirdim. O zaman kızım da lezbiyen olmalıydı. Böyle olduğunu düşünmüyorum. Ben bunun sonradan olduğunu düşünmüyorum. Yani aile ile de ilgisi yok, yetiştirme ile de ilgisi yok.
Gelelim benim sana eşcinsel olduğumu söylediğim güne… biraz anlatsana o günü ve duygularını.
Ben seni Ankara’ya ziyarete geldim her sene olduğu gibi. Sanırım Anıl sana benim senden şüphelendiğimi söylemiş sen de bana bunu sordun. Senden bir açıklama bekliyorum dedim. Sen de bana detayıyla anlattın. Sen o gün bana bu durumun hastalık olmadığını, sonradan olmadığını, hastalık olmadığı için tedavisi de olmadığını söyledin. Dernekten bahsettin, gey lezbiyen derneğinde çalıştığını söyledin. Zaten ben önceden biliyordum o dernekte çalıştığını. Doktora çıkayım diye bana gönderdiğin vizite kağıdında görmüştüm işyerinin adını. Ben şüphelerimde haklı olduğumu öğrenince şok oldum. Çok şaşırdım, günlerce inanmak istemedim ama yapılacak bir şey yok sonuçta. Ağladım da tabi ki. Ben sana o gece “Ben gerçek oğlumu 30 yaşında tanıdım. Keşke daha önce söyleyebilseydin” dedim. Benden saklamanı istemezdim.
Kabullenme sürecin nasıl oldu?
Neticede evlâdımsın, oğlumsun. Kaybetme korkusu da oluyor tâbii evlâdını. Senin gey olman benim sana olan sevgimi asla azaltmadı ya da aramızdaki ilişkiyi etkilemedi. Çünkü ben seni seviyorum. Senin o kendi hayatın ve seni ilgilendirir. Ama tâbii yine de evlenmeyeceğini, torun sahibi olamayacağını bilmesi üzüyor insanı. Ben sana bunu dediğim de sen bana kızın torun ihtiyacını karşılıyor ailenin demiştin. Ama yine de istemezdim böyle olmasını. İşyerinde olsun ya da toplum içinde olsun zorluk çekersiniz diye düşünüyorum. İnsanların bakış açıları nasıl olur demiştim çok iyi bakmıyor insanlar bu duruma.
Pek i tam bu duruma alıştın. İkinci bomba geldi. Anıl sana eşcinsel olduğunu söyledi. Nasıl söyledi ve ne hissettin?
Aslında Anıl’dan da şüphelerim vardı. Hiç kız arkadaşı olmadı. Soru sorardım kız arkadaşın var mı, ilgini çeken biri diye ama Anıl hep hayır deyip geçiştiriyordu. Bir de sen Anıl’a Kaos GL dergileri gönderiyordun, ben de niye diğer oğluma değil de Anıl’a geliyor bunlar diye düşünüyordum. Şüphelerim artıyordu demek ki bu da işin içinde diyordum.
Bir gün dayanamadım ve sende mi geysin diye sordum Anıl’a. O da “Soruyor musun bunu, cevaplamama gerek var mı? Bilmiyor musun sanki” diye cevap verdi. Tâbii ben ikinci şoku yaşadım. O zaman isyan ettim ben. Olamaz böyle bir şey dedim. Bir ailede bir gey olur diye düşünüyordum ikincisi fazla geldi.
Ben evden uzaktım yıllardır ve ben sana söyledikten sonra da sen Ayvalık’a geri gittin. Ama Anıl’la beraber yaşıyordun. İlişkiniz nasıl etkilendi?
Üzüldüm tâbii ki. Biraz da tartıştık. Sana söylediğim şeyleri ona da söyledim. Evlilik falan. O tartıştığımız dönem biraz limoniydi aramız. Ama sonra tâbii ki düzeldi. Çünkü o da oturttu beni karşısına ve senin anlattıklarını anlattı ve anlamamı beklediğini söyledi. Sonuçta o da benim oğlum ve onun kişisel tercihi beni ilgilendirmiyor. Beni ilgilendiren sizin benim oğlum olmanız. Ama önceden Anıl gece 2’de bile gelse merak etmezdim. Öğrendikten sonra saat 12 olunca telefonla aramaya başladım. Çünkü korkuyordum başına bir şey gelmesinden, biri bişey yapar, döver falan diye korkmaya başladım. Mesela seni öğrendikten sonra da böyle bir endişem olmadı ama Anıl’da oldu. Çünkü Anıl’ı daha savunmasız gördüm belki de yaşından dolayı. Onu korumam gerekir diye düşündüm.
Daha önce eşcinsellikle ilgili ne duymuştun ne biliyordun ve bizim anlattıklarımızdan sonra ne düşünüyorsun?
Ben eskiden eşcinsellik diye bir kelime bilmiyordum. Başka türlü deniyordu, iki erkek karı koca hayatı yaşıyor diyorlardı. Benim yaşadığım ilçede annemin en yakın komşuları birlikte yaşayan iki erkekti. Ve bütün mahalle onların karı koca hayatı yaşadığını biliyorlardı. Büyük bahçeleri vardı ve konu komşu gider onlarda oturur, muhabbet eder, çay içerdik. Kendi dünyalarında yaşayan zararsız insanlardı ve onları bilirdik ama severdik, gider gelirdik. Benim çocukluğum onların bahçesinde geçti. Bizim çevremizde onlar normal bir aile gibi karşılanıyordu, dışlanmadılar hiç. Ki bu yıllar önceydi. O zaman dışlanma yoktu. Birlikte alışverişe çıkıyorlardı, kimse dalga geçmiyordu ya da dışlanmıyorlardı.
Beni ilgilendirmiyordu ve rahatsız etmiyordu ama kendi çocuklarım olunca daha farklı tâbii. Şu anda yine hastalık olmadığını, sonradan olmadığını, aile ile ilgili olmadığını düşünüyorum. Şimdi eşcinselleri dışlama var. Çünkü siz anlatıyorsunuz nasıl zor olduğunu. Ama o zaman nasıl böyle rahattı ve şimdi zor bunu bilmiyorum.
Kaos GL dergileri okudum sen verdikten sonra. Canım ailem öykülerini de okudum sen göndermişsin Anılla bana, okusun diye. Anlamaya çalıştım. Aileler çok tepkili. Hatta okuyunca ben mi tuhafım onlar mı dedim.
Şimdi biliyorsun ki iki oğlun gey ve gelinin olmayacak onlardan. Ama onların ilişkileri var, tek fark kadınla değil erkekle. İlişkileri hakkında ne düşünüyorsun?
Sizin yaşadığınız hayatınızdan mutlu olup olmadığınız önemli olan. Siz mutluysanız sorun yok. Geçen yaz sen sevgilinle Ayvalık’a geldin. İlk sevgilindi resmi olarak benim bildiğim yani açık açık söylediğin. Geldiniz, evimde kaldınız, yedik, içtik, güldük. Çünkü artık niye oldu, noldu diye düşünmüyorum, ben sizi bir çift olarak gördüm ve kabul ettim sonuçta. Artık önemli olan bu benim için. Kadın olmuş erkek olmuş değil önemli olan sonuçta insan olması önemli.
Ben Anıl’a “Güzel, temiz ve iyi bir kızla gelseydin kolunda,” demiştim. Öyle biriyle gördüğümde mutlu olurdum demiştim. Anıl’da bana “Ben de sana yine güzel, temiz ve iyi bir erkek bulur, getiririm.” demişti. Ağlarken güldürdü beni. Bir yandan haklı. Demek istediğim de bu insan olsun derken.
Söylemek istediğin başka bir şey var mı?
Toplum çocuklarımızı dışlamasın, anlayışlı olsunlar. Ben iki erkeğin ya da iki kadının birbirini sevebileceğine inanıyorum. Toplumda bunu anlasın, saygı göstersinler.
